﻿<title_newspaper=”Trybuna Ludu”> 
<title_article=”Społeczeństwo Warszawy uczciło 160 rocznicę Insurekcji Kościuszkowskiej”> 
<author_1=””>
<author_2=””> 
<language=”pl”> 
<style=”press”>
<year="1954">
<month="5">
<date=”1954-05-09”>
<period=”d”>
<status=”1_obieg”>
<support=”paper”>
Na scenie teatru — portret Tadeusza Kościuszki umieszczony na tle biało - czerwonych flag i przyozdobiony złotymi kłosami pszenicy oraz symbolicznymi kosami.
Uroczystość zagaił członek Prezydium Stołecznego Komitetu Frontu Narodowego — poseł Stanisław Kaliszewski podkreślając że Warszawa — miasto bogatych tradycji walk o wyzwolenie narodowe i społeczne — miasto Kilińskiego, Waryńskiego, Buczka — wciela dziś w życie ideały, które przyświecały bohaterom Insurekcji Kościuszkowskiej i późniejszych walk o wolność i sprawiedliwość społeczną. Następnie prof. U. W. Bogusław Leśnodorski w obszernym referacie zobrazował genezę i podłoże powstania kościuszkowskiego.
Referat ukazał z jednej strony żywiołowy wzrost walki antyfeudalnej mas chłopskich, skierowanej zarówno przeciw carskiemu i pruskiemu najeźdźcy, jak i magnaterii oraz szlachcie polskiej — rodzimym ciemiężycielom. 
Szczególną uwagę referent poświęcił powstaniu w Wielkopolsce, w którym liczny był udział chłopów kosynierów. Powstanie, które wybuchło na tyłach wojsk Fryderyka Wilhelma II oblegających Warszawę, przyczyniło się do jej chwilowego uwolnienia od niebezpieczeństwa zaboru pruskiego. Znamienne echa powstania kościuszkowskiego odezwały się w tym samym czasie wśród chłopów polskich na Opolszczyźnie, walczących z uciskiem feudałów pruskich. Na przeszkodzie rozpaleniu się wojny ludowej stanęła jednak szlachta i hierarchia kościelna w obronie swych ciasnych klasowych interesów. 
Reformy, które przynosiło ustawodawstwo Kościuszki, zawarte w szczególności w Uniwersale Połanieckim ogłoszonym w dniu 7 maja 1794, były sabotowane przez szlachtę. 
Referent zobrazował rozwój ruchu plebejskiego i coraz silniej wiążącego się z nim ruchu politycznego „polskich jakobinów”, przywódców ludowych, rekrutujących się spośród drobnej deklasującej się a patriotycznej szlachty oraz rzemieślników. „To właśnie plebejusze warszawscy stoczyli zwycięskie walki na ulicach stolicy z wojskami barskimi w dniach 17 i 18 kwietnia, to oni w parokrotnych rewoltach protestując przeciw opieszałości części władz powstańczych dokonali wymiaru ludowej sprawiedliwości na przywódcach Targowicy. Tutaj w Warszawie bujnie rozkwitała poezja ulotna, pieśń bojowa i publicystyka radykalna”. 
 </support> 
</status> 
</period> 
</date> 
</month> 
</year> 
</style> 
</language> 
</author_2> 
</author_1> 
</title_article> 
</title_newspaper>
